Đá đỏ và quyền lực đỏ

Tin tức: http://www.facebook.com/VOATiengViet, http://www.youtube.com/VOATiengVietVideo, http://www.voatiengviet.com. Nếu không vào được VOA, xin các bạn hãy vào http://vn3000.com để vượt tường lửa. Đá ruby đỏ, đá đen, thiên thạch được cân bằng miligram, đo bằng carat với mức giá từ vài chục ngàn đô la đến hàng triệu đô la khi bán ra thị trường nước ngoài. Và những khối cẩm thạch cắt theo quy cách, nặng hàng tấn với giá tiền từ 1 tỉ đến 3 tỉ đồng, tùy vào chất lượng vân đẹp cũng như độ sáng của nó. Huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, nơi có những mỏ đá quý hàng đầu Việt Nam và hàng đầu Đông Nam Á, đây cũng là nơi có những hệ thống ma thuật quyền lực và những cuộc thanh trừng mà giới buôn đá đỏ vẫn kháo nhau rằng mọi sự giết chóc chính trị đều có liên quan đến các mỏ đá quý. Ông Lưu Đình Hoành, chủ cơ sở đá mỹ nghệ ở huyện Lục Yên, Yên Bái, chia sẻ với VOA: “Nguồn đá thì mình tận thu các đá bỏ, đá thải của các mỏ đá, mình thu gom lại mình làm. Các mỏ đá ở đây lớn lắm, như mỏ Hùng Đại Dương, mình dùng đá ở đó để mình tạc tượng.” Bà Vũ Thị Thanh, chủ cửa hàng đá quý Bảo Anh tại chợ đá quý Lục Yên, Yên Bái, chia sẻ với VOA: “Vòng này là các nơi chế tác rồi nó đưa về đây cho mình bán. Mấy tháng này đang ế, chứ thường thì đá quý các nơi ở nước ngoài, các thành phố về đây, thì bán hàng cũng rất là tốt.” Hiện tại, nguồn đá quý tại Lục Yên gần như cạn kiệt bởi hầu hết các mỏ đá quý đều nằm trong vòng thao túng của các nhóm quyền lực và các nhà đầu tư nước ngoài. Các cơ sở chế tác mỹ nghệ ở Lục Yên phải rất khó khăn mới có thể mua được một khối đá thuộc hàng kém chất lượng để điêu khắc, chế tác. Ngược lại, toàn bộ các khối đá quy cách, đá có giá trị cao đều phải đưa ra nước ngoài theo một quy trình mà chỉ có công ty với nhà cầm quyền địa phương biết được. Các mỏ đá ruby cũng không còn là chỗ kiếm sống của người dân như trước đây, các nhóm thế lực đã khoanh vùng khu vực khai thác và lượng đá ruby trôi nổi trên mặt đất không còn là chuyện ai may mắn thì nhặt được như trước đây. Ông Lưu Đình Hoành, chủ cơ sở đá mỹ nghệ ở huyện Lục Yên, Yên Bái, chia sẻ với VOA: “Chủ yếu là các công ty của Ấn Độ, Hà Lan, Trung Quốc và các nước khác, có các nước mình không biết được tên của họ, nhưng rất nhiều doanh nghiệp nước ngoài vào đây.” Bà Trần Thị Tuyết, chủ cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ ở Lục Yên, Yên Bái, chia sẻ với VOA: “Bọn em bán hàng bây giờ thì em thấy thị trường trong thời điểm này thấy bán nó khó khăn hơn trước đây. Trước đây bán hàng lãi suất thấy nó cao, giờ so ra không thể bằng được.” Anh Hoàng Văn Linh, thợ đá mỹ nghệ ở thị trấn Yên Thế, Lục Yên, Yên Bái, chia sẻ với VOA: “Mình làm công việc này được 6 năm rồi, lương tháng được tầm từ 7 đến 8 triệu đồng, cũng đủ ăn…” Có thể nói rằng đi khắp tỉnh Yên Bái, chỉ có hai thứ có thể giúp người dân tỉnh trung du miền núi này tồn tại và phát triển là các mỏ đá quý và rừng tự trồng. Nhưng thời gian gần đây, rừng tự trồng bị thu hẹp đáng kể do nạn cát cứ quyền lực, xây biệt phủ, trồng rừng bành trướng của giới quan chức. Điều này dẫn đến hệ quả rừng trồng của người dân bị thu hẹp hết mức có thể. Và nạn cát cứ địa phương, thao túng khoáng sản đã làm chảy máu tài nguyên một cách vô tội vạ, người Lục Yên sống ngay trên mỏ đá quý nhưng chẳng bao giờ chạm đến viên đá quý thực sự và nghèo khổ vẫn hoàn nghèo khổ.